Muslimani në jetën e tij zhvendoset nga një sezon mirësish në tjetrin, nga një vepër e mirë e një lloji të caktuar në një tjetër të një lloji tjetër. Ndryshon forma dhe veprimi, por thelbi ngelet po i njëjti: Bindja ndaj Krijuesit, Zotit të gjithësisë. Një nga sezonet më të begata dhe më emocionale të jetës së muslimanit është dhe muaji i Ramazanit, muaji i agjërimit dhe i Kuranit.

Çfarë është agjërimi dhe cilat janë disa nga dispozitat që lidhen me të?

Agjërimi vjen nga fjala arabe saum dhe sijam që do të thotë frenim. Ndërsa në përkufizimin fetar do të thotë: Adhurimi që i kushtohet Allahut duke u frenuar nga ngrënia, pirja dhe çdo gjë tjetër që e prish agjërimin, që nga gdhirja e agimit deri në perëndimin e diellit[1].

Allahu xheleshanuhu thotë: “Hani e pini derisa të dallohet peri i bardhë (drita e agimit) nga peri i zi (terri i natës) dhe plotësojeni agjerimin deri në mbrëmje” [Bekare: 187].

Ky adhurim është një nga obligimet madhore të muslimanit dhe një nga veprat e tij më të rëndësishme, Profeti sal-lallahu alejhi ue selem ka thënë: “Islami është ndërtuar mbi pesë shtylla: Dëshmia se nuk ka të adhuruar me të drejtë përveç Allahut, falja e namazit, dhënia e zekatit, agjërimi i Ramazanit dhe vizita e Qabes”. Çdo musliman dhe muslimane që kanë arritur pubertetin e kanë detyrë ta përmbushin këtë detyrë islame, nëse janë të shëndetshëm fizikisht dhe mendërisht dhe nuk janë në udhëtim gjatë ditëve të ramazanit, si dhe gratë nëse nuk janë me zakonet e tyre të përmuajshme apo lehonë.

Cili është qëllimi i agjërimit dhe urtësia e tij?

Ibnul  Kajimi në lidhje me këtë ka thënë: Qëllimi i agjërimit është frenimi i vetes nga epshet dhe tekat, ndërprerja nga rutina e zakonshme me të cilën është i ambientuar, rregullimi dhe ekuilibrimi i dëshirave të brendëshme ashtu që të përgatitet për të kërkuar arritjen e synimit kulmor të lumturisë dhe kënaqësisë, përgatitet  për të pranuar shkaqet e jetës së përjetshme, duke qenë uria dhe etja mjet për thyerjen e lakmisë tekanjoze dhe epshore. Agjërimi i përkujton njeriut gjendjen e të varfëre të uritur, i ngushton rrugët e shejtanit tek njeriu duke i ngushtuar rrugët e ushqimit. Në këtë mënyrë frenohet fuqia e gjymtyrëve nga çoroditja dhe shfrenimi në gjëra të cilat janë të dëmshme për njeriun në këtë dunja dhe në Ahiret, duke u kontrolluar gjymtyrët dhe forca njerëzore me frerët e agjërimit sepse realisht agjërimi për të devotshmit është në rolin e frerëve, është mburojë e luftëtarëve (që luftojnë me veten dhe shejtanin), është kopshti  i begative për ata që i afrohen Allahut. Agjërimi është adhurim i veçantë  që i kushtohet Zotit të botrave dhe që dallon nga veprat e tjera. Agjëruesi nuk vepron diçka të dukshme por heq dorë nga epshi, ushqimi dhe pija e tij, për hir të Atij që adhuron. Agjërimi ne vetvete është të heqësh dorë nga ato që shpirti i do dhe është i ambientuar t`i shijojë, duke i dhënë përparësi dashurisë së Allahut dhe arritjes së kënaqësisë së Tij. Agjërimi është diçka e fshehtë mes robit dhe Zotit. Megjithëse njerëzit mund të vërejnë distancimin e tij nga ushqimi, pija apo epshi , por ndjenjën e brendshme, faktin që kjo braktisje është për hir të Atij që adhuron, kjo është diçka që askush nga njerëzit nuk mund ta zbulojë dhe ky është realiteti i agjërimit. Agjërimi ka ndikim të habitshëm në ruajtjen e gjymtyrëve të jashtme dhe forcave të brendëshme, në mbrojtjen e organizmit nga dëmet që i vijnë si pasojë e përzierjes së lendëve të ndryshme të dëmshme, të cilat në një moment mund të mbizotërojnë organizmin dhe ta shkatarrojnë atë. Agjërimi mundëson zbrazjen e këtyre lëndëve si dhe lëndëve të padobishme që pengojnë një shëndet normal. Agjërimi mbron shëndetin e zemrës dhe të gjymtyrëve, u rikthen atyre atë  çfarë ishte e rrëmbyer nga epshet dhe tekat, ndaj agjërimi është ndihmësi më i mirë për devotshmëri siç ka thënë i Lartësuari: “O ju të cilët keni besuar u është bërë obligim agjërimi ashtu siç ishte për ata para jush ashtu që të jeni të devotshëm” [Bekare: 185]. Profeti sal-lallahu alejhi ue selem ka thënë: “Agjërimi është mburojë”[2] dhe i orjentonte të rinjtë të cilët ndjenjë epsh dhe nuk i kanë mundësitë për tu martuar që të agjërojnë ashtu që tu shërbejë agjërimi si mburojë[3].

Për të gjitha këto qëllime dhe urtësi, të cilat janë të pranuara dhe të dëshmuara nga llogjika e shëndoshë dhe natyrshmëria e pastër, Allahu e ligjëroi agjërimin si mëshirë për robërit e Tij mirësi ndaj tyre, mburojë dhe dietë për ta[4].

Agjërimi i bëhet detyrë njeriut me fillimin e muajit hënor të Ramazanit, Allahu thotë: “Kush nga ju e përjeton këtë muaj le ta agjërojë atë” [Bekare: 185]. Profeti sal-lallahu alejhi ue selem ka thënë: “Agjëroni kur ta shihni hënën (e muajit ramazan)”[5].

Në natën e cila i paraprin fillimit të muajit njeriu e bën nijet për të agjëruar këtë muaj për Allahun, Profeti sal-lallahu alejhi ue selem ka thënë: “Veprat janë sipas qëllimit” dhe: “Nuk ka agjërim të vlefshëm për atë person që nuk e ka vendosur që natën se do agjërojë”[6]. Pra njeriu i cili në darkë e di se e nesërmja do e gjejë agjërueshëm e ka bërë nijetin, po ashtu ai i cili ngrihet në syfyr për të ngrënë, e ka bërë nijetin.

Çfarë e prish agjërimin:

1. Ngrënia dhe pirja me vetëdije. 2. Lehonia dhe menstruacionet tek gratë. 3. Kryerja e marrëdhënieve seksuale apo qoftë dhe ejakulimi i spermës me forma të tjera. 4. E vjellura me dashje (e vetë provokuar). Profeti sal-lallahu alejhi ue selem ka thënë: “Kush vjell me dashje le ta kompensojë atë ditë”[7]. Ibnul Mundhiri ka thënë: Dijetarët janë unanimë për pavlefshmërinë e agjërimit të atij që vjell me dashje. 5. Përdorimi i ilaçeve nga goja apo i injeksioneve ushqyese.

Cilat kategori nga njerëzit nuk e kanë detyrë agjërimin?

Së pari duhet të dimë se mos agjërimi i këtij muaji për ata që kanë mundësi është një mëkat i madh. Së dyti: Allahu xheleshanuhu me mëshirën dhe mirësinë e Tij ka toleruar disa kategori të njerëzve duke i shkarkuar nga kjo detyrë, përsa kohë që tek ata ekziston motivi i justifikimit. Këto kategori janë: 1. Gratë gjatë lehonisë apo mestruacioneve. Profeti sal-lallahu alejhi ue selem ka thënë: “A nuk janë gratë që kur u vinë zakonet nuk falen dhe nuk agjërojnë”.

2. Udhëtari. U pyet Profeti sal-lallahu alejhi ue selem: A lejohet agjërimi në udhëtim?Ai tha: “Nëse do agjëro, e nëse do mos agjëro”[8]. 3. I sëmuri që dëmtohet nga agjërimi. Allahu xheleshanuhu ka thënë: “Kush është i sëmurë apo udhëtar, le t`i kompensojë aq ditë(sa ka lënë) nga ditët e mëvonshme” [Bekare: 184]. Ndërsa i sëmuri që nuk shpresohet më  shërimi i tij, në vend të agjërimit jep ushqim një të varfëri kundrejt çdo dite agjërimi, Allahu ka thënë: “Ata që nuk e përballojnë dot, le të japin kompensim ushqim një të varfëri”. [Bekare:184].

4. Shtatzëna apo gruaja gjidhënëse, e cila ka frikë se agjërimi i bën dëm asaj apo fëmijës së saj, qoftë në fillimet e shtatzanisë apo gjidhënies apo në periudhën e fundit të saj. Profeti sal-lallahu alejhi ue selem ka thënë: “Allahu e ka toleruar shtatzënën dhe gjidhënësen nga agjërimi”[9]. 5. Fëmija nën moshën e pubertetit. Profeti sal-lallahu alejhi ue selem ka thënë: “Lapsi nuk shkruan për personin që fle, derisa të zgjohet, për të çmendurin derisa të vijë në vete dhe për fëmijën derisa të arrijë pubertetin[10].

Cfarë i kërkohet msulimanit në këtë muaj.

Muaji i agjërimit është muaji i mëshirës, i faljes, i lirimit nga zjarri, i ngritjes në besim, muaji i shtimit të veprave të mira dhe i frenimit nga veprat e këqija, Profeti sal-lallahu alejhi ue selem ka thënë: “Në natën e parë të muajit Ramazan, lidhen shejtanët, mbyllen të gjitha portat e xhehenemit, hapen të gjitha portat e xhenetit dhe thërret një thirrës: O ti që e kërkon të mirën bëj përpara, o ti që e do të keqen hiq dorë. Çdo natë Allahu liron njerëz nga zjarri”[11] dhe thotë: “Kush e agjëron Ramazanin dhe bën adhurim në të, me besim dhe shpresim në shpërblim, i falen gjynahet e mëparshme”[12]. Muaji i Ramazanit është mjeti për të pastruar trupin dhe shpirtin, është mundësia për të bërë paqe me veten dhe për të kënaqur Krijuesin, është shkaku me të cilin meriton të hyjë në xhenet nga një portë e veçantë që u përket vetëm agjëruesve. Vepra e mirë në këtë muaj merr një kuptim tjetër me më shumë vlerë, më shumë kthjelltësi shpirtërore, sinqeritet dhe përkushtim.

E lusim Allahun të na e lehtësojë agjërimin dhe të na japë sukses për punë të mira.

Përgatiti: Stafi i Qendrës “Udha e Besimtarëve”

[2] Transmeton Buhariu nr. 5066.

[3] Siç  transmetohet tek Buhariu me nr. 4507.

[4] Marrë nga libri Zadul Mead 2/22-23.

[5] Transmeton Buhariu nr. 1909 dhe Muslimi nr. 1081.

[6] Transmeton Ebu Daudi nr.2454, Bejhakiu nr.4/203 dhe në librin Iruaul Galil 4/25.

[7] Transmeton Ebu Daudi nr.2380, Tirmidhiu nr. 720, saktësoi Albani.

[8] Transmeton Buhariu nr. 1942 dhe Muslimi nr. 1121.

[9] Transmeton Ebu Daudi nr. 2408, Tirmidhiu nr. 715, saktësoi Albani.

[10] Transmeton Ebu Daudi nr. 4398, Tirmidhiu nr. 1423, saktësoi Albani.

[11] Transmeton Tirmidhiu nr.682, Ibn Maxheh nr. 1642, saktësoi Albani.

[12] Transmeton Tirmidhiu nr. 683, ibn Maxhe nr. 1326, saktësoi Albani.

Të nderuar vëllezër dhe motra!

Qendra “Udha e Besimtareve” , me lejen e Allahut, do të organizojë një Seminar të dytë me datën 15/08/2009 ditën e shtunë rreth temës: “Agjërimi i Ramazanit, rëndësia dhe rregullat e tij“. Ky Seminar do të mbahet në Muzeun Historik në Tiranë nga ora 17:30 – 20:00.

Ligjeruesit në këtë Seminar do të jenë:

1- Mirandi  Shehaj nga Vlora.

2- Muhamed Abdullahi nga Durresi.

3- Shuajb Rexha nga Kukësi.

4- Fatjon Isufi nga Kukësi.

Stafi i Qendrës Islame

“Udha e Besimtarëve”

Nga Aishja – Allahu qoftë i kënaqur prej saj – trasmetohet se ka thënë: “I Dërguari i Allahut – paqa dhe nderimi i Allahut qofshin mbi të – agjëronte deri sa mendonim se ai nuk e prishte kurrë agjërimin, dhe rrinte pa agjëruar deri sa mendonim se ai nuk agjëronte, dhe nuk e kam parë të Dërguarin e Allahut –paqa dhe nderimi i Allahut qofshin mbi të- që ta plotësojë agjërimin e të gjithë muajit përveç muajit të Ramazanit, dhe nuk e kam parë të agjërojë në muajit e tjerë më shumë se s aka agjëruar në muajin Shaban”[1].

Ibn Haxheri ka thënë: “Në këtë hadith ka argument për mirësinë e muajit të Shabanit”[2].

Ibn Rexheb ka thënë: “Sa i përket agjërimit të Dërguarit të Allahut -paqa dhe nderimi i Allahut qofshin mbi të- gjatë muajve të vitit ai agjëronte në muajin e Shabanit më shumë se sa në muajt e tjerë”[3].

Sen’ani ka thënë: “Në këtë ka argument që ai -paqa dhe nderimi i Allahut qofshin mbi të- e veçonte muajin e Shabanit me agjërim më shumë se mujt e tjerë”[4].

Nga Aishja -Allahu qoftë i kënaqur prej saj- se ka thënë: “Agjërimi i muajit të Shabanit ishte më e dashur tek i Dërguari i Allahut -paqa dhe nderimi i Allahut qofshin mbi të- se sa agjërimi i muajve të tjerë në të cilat agjëronte në mënyrë vullnetare”[5].

Subki ka thënë: “D.m.th.:  Agjërimi i muajit të Shabanit ishte më e dashur tek i Dërguari i Allahut -paqa dhe nderimi i Allahut qofshin mbi të- se sa agjërimi i muajve të tjerë në të cilat ai agjëronte në mënyrë vullnetare”[6].

2- Agjërimi i gjithë muajit të Shabanit:

Nga Aishja -Allahu qoftë i kënaqur prej saj- se ka thënë: “Nuk agjëronte i Dërguari i Allahut -paqa dhe nderimi i Allahut qofshin mbi të- ndonjë muaj më shumë se sa muaji i Shabanit, ai e agjëronte muajin e Shabanit të gjithin”[7].

E në një transmetim tjetër: “Nuk e kam parë të agjëroj më shumë në ndonjë muaj sin ë muajin e Shabanit, ai e agjërontë muajin e Shabanit të gjithin, ai e agjëronte muajin e shabanit përveç pak ditëve”[8].

Ky hadith mund të lejë të kuptojë kontraditë me hadithin e Aishes -Allahu qoftë i kënaqur prej saj- që përmendëm më lart ku thotë: “Nuk e kam parë të Dërguarin e Allahut -paqa dhe nderimi i Allahut qofshin mbi të- që të plotësojë një muaj duke e agjëruar përveç muajit të Ramazanit”[9], e në një transmetim tjetër ka thënë: “Nuk dijë që ai -paqa dhe nderimi i Allahut qofshin mbi të- të ketë agjëruar një muaj të tërin përveç Ramazanit”[10], kurse në hadithin e Ibn Abasit -Allahu qoftë i kënaqur prej tyre- ka thënë: “Nuk ka agjëruar i Dërguari i Allahut -paqa dhe nderimi i Allahut qofshin mbi të- një muaj të plotë asnjëherë përveç muajit të Ramazanit”[11].

Dijetaret në lidhje me bashkimin e këtyre transmetimeve kanë thënë:

Shpjegimi i një transmetimi me transmetimin tjetër:

Transmetohet nga Ibn Nubarek se ka thënë në lidhje me këtë hadith: “Në gjuhën arabe lejohet të thuhet nëse agjëron shumicën e muajit që të thuash: e agjëroj të gjithë muajin. Gjithashtu thuhet: filani u fal gjatë gjithë natës, por ndoshta aim und të jetë marrë me disa punë të tjera”.

Termidhiu ka thënë:  “Sikur Ibn Mubarek ka vënë re se ted y hadithet përputhen e nuk kundërshtohen duke thënë: Kuptimi i këtij hadithi është se ai -paqa dhe nderimi i Allahut qofshin mbi të- agjëronte shumicën e muajit e jot ë gjithin”[12].

Kadi Ijad në shpjegimin e transmetimit: “Agjëronte muajin Shaban të gjithin” dhe “Agjëronte muajin Shaban të gjithin përveç pak ditëve” ka thënë: “Transmetimi i dytë është shpjegim i të parit, dhe se është shprehur me fjalën “të gjithin” në përgjithësi.

Ibn Haxheri e ka cilësuar si të saktë këtë shpjegim sepse transmetimet tregojnë një gjë të tillë.

Përgatiti dhe Përmblodhi:

Ylli Rama

[2] Fet’hul Bari: 4/253.

[3] Letaiful Mearif: 247.

[4] Subulu Selam: 2/342.

[5] Transmeton imam Ahmedi në Musned: 6/188, Ebu Davudi në kapitullin e Agjërimit, tema: Agjërimi i muajit Shaban: 2431, dhe Nesai në kapitullin e Agjërimit, tema: Agjërimi i të Dërguarit të Allahut -paqa dhe nderimi i Allahut qofshin mbi të-: 2350. Ka thënë Hakimi: “I saktë sipas kushteve të Buhariut dhe Muslimit”, dhe e ka saktësuar imam Albani tek Ebi Davudi: 2124.

[6] Minhel Adhbul Meurud: 10/188.

[7] Transmeton imam Buhariu në kapitullin e Agjërimit, tema: Agjërimi i muajit Shaban: 1970.

[8] Ky është transmetimi i imam Muslimit në kapitullin e Agjërimit: 1156.

[9] Transmeton imam Buhari në kapitullin e Agjërimit, nën temën: Agjërimi i muajit Shaban: 1969, dhe imam Muslimi në kapitullin e Agjërimit: 1156.

[10] Ky është një ka transmetimet e imam Muslimi në kapitullin e Agjërimit: 1156.

[11] Transmeton imam Buhariu në kapitullin e Agjërimit, tema: çka përmendet nga agjërimi i të Dërguarit të Allahut -paqa dhe nderimi i Allahut qofshin mbi të- dhe prishjes së agjërimit: 1971, dhe imam Muslimi: 1157.

[12] Sunen Termidhi: 3/436 me shpjegimin: Tuhfetu Ahuedhi.

Me emrin e Allahut, Gjithmeshirshmit, Mëshiruesit

“Ne do t’ju sprovojmë me ndonjë frikë, me uri, me ndonjë humbje nga pasuria e nga jeta e edhe nga frytet, po ti jepu myzhde durimtarëve. Të cilët, kur i godet ndonjë e pakëndshme thonë: “Ne jemi të Allahut dhe ne vetëm tek Ai kthehemi”! Të tillët janë që te Zoti i tyre kanë bekime e mëshirë dhe të tillët janë ata të udhëzuarit në rrugën e drejtë” (Bekare: 155-156).

Ndërroj jetë për tek mëshira e Allahut të Lartësuar shejhu ynë dhe dijetari ynë Abdullah ibn Abdurrahman ibn Xhibrin në orën 14:00 pas drekës ditën e hënë më datën 20/7/1430 sipas hixhretit –  13/07/2009 dhe do t’i falet xhenazja ditën e martë për namazin e drekës me datë 21/7/1420 – 14/07/2009 sipas hixhretit në xhaminë e imam Turki ibn Abdullah (në xhaminë e madhe) në Rijad dhe do të varroset në varrezat El Aued.

E lusim Allahun që ta përfshijë atë me mëshirën e Tij, dhe ta shpërblejë atë për besimtarët me më të mirën shpërblim dhe ta bëj atë me parinë fisnike në Firdeusin e lartë, me të vërtetë është i fuqishëm për diçka të tillë.

Të Allahut jena dhe tek Ai do të kthehemi

Zyra e shejh Abdullah Xhibrin

20/7/1420 hixhri – 13/07/2009

Transmeton Imam Ahmedi dhe e ka saktësuar Imam Albani në librin e tij: Xhamiu Sagir: 5148.

Suretu: Fusilet, ajeti: 33.

Me emrin e Allahut Gjithmëshirshmit, Mëshiruesit

Falënderimi i takon vetëm Allahut të vetëm, paqa dhe nderimi i Allahut qofshin mbi të dërguarin e Tij Muhamedin, familjen e tij të nderuar, shokët e tij besnik dhe mbi të gjithë ata që e ndjekin rrugën e tij deri në ditën e Gjykimit.

Të nderuar vëllezër dhe motra!

Qendra Islame “Udha e Besimtareve” ka nderin t’ju vejë në dijeni se me datën 18/07/2009 ditën e shtunë organizon seminarin e saj të parë, ku do të jenë të ftuar teologë të kualifikuar nga e gjithë Shqipëria, me temën: “Thirrja Islame” në qytetin e Fierit pas namazit të ikindisë në orën 17:30 deri në orën: 19:30.

Ligjeruesit janë:

1- Bledar Aliu nga Delvina.

2- Muhamed Abdullahi nga Durrësi.

3- Arjan Haskasa nga Peqini.

4- Mirand Shehaj nga Vlora.

Vërejtje: Takimi do të bëhet në xhaminë e madhe të Fierit për namazin e ikindisë.

Stafi i Qendrës Islame

“Udha e Besimtarëve”

Transmeton imam Ebi Davudi, e ka saktësuar imam Albani në: Sahihul Xhami: 4314.

Transmeton imam Ebi Davudi, e ka saktësuar imam Albani në: Sahihul Xhami: 4314.

Suretu: Nisa: 115.